Obraz kliniczny, przebieg oraz postacie trądziku

Trądzik pospolity jest schorzeniem o bardzo zróżnicowanym obrazie klinicznym. Zmiany w trądziku rozpoczynają się od bardzo subtelnych objawów pod postacią mikrozaskórników (tzw. zaskórników zamkniętych), które przy naciągnięciu skóry widoczne są jako drobne, białe zmiany z widocznym w środku otworkiem.

Jak powstaje trądzik?

W sprzyjających warunkach, związanych z nadprodukcją i zastojem łoju zmiana ta może rozwijać się, prowadząc do powstania tzw. zaskórnika otwartego. Posiada on w części centralnej otworek, w którym uwidaczniają się masy rogowo-łojowe przybierające ciemne zabarwienie w wyniku utleniania keratyny. Przyczyną ciemnego zabarwienia jest także gromadzenie się nadmiaru melaniny.

Nadkażenie bakteryjne, ucisk i stan zapalny prowadzą do rozwoju dalszych zmian, którymi są wykwity grudkowo-krostkowe oraz torbiele. Naturalny proces gojenia zmian ropnych może prowadzić do powstawania szpecących blizn i przebarwień.

Zmiany trądzikowe najczęściej zajmują okolice łojotokowe, czyli:

• twarz (czoło, nos, broda, policzki)
• plecy (okolica międzyłopatkowa)
• klatka piersiowa

Przebieg choroby jest na ogół przewlekły, ale u wielu osób w okresie letnim, w związku ze znacznym nasłonecznieniem, zmiany ulegają regresji.

Typy trądziku

• trądzik młodzieńczy (acne juvenilis) - zmiany skórne są słabo nasilone, z przewagą zaskórników i zmian drobnogrudkowych; po okresie dojrzewania ustępuje samoistnie,
• trądzik ropowiczy (acne phlegmonosa) - zmianom typowym towarzyszą ropne torbiele, gojące się z pozostawieniem blizn,
• trądzik skupiony (acne conglobata) - dotyka głównie mężczyzn, występuje w postaci zlewających się głębokich nacieków i torbieli ropnych oraz dużych zaskórników. Ten typ zmian, poza typowym umiejscowieniem (twarz, klatka piersiowa i plecy), może zajmować okolice pachowe, pachwinowe i pośladki,
• trądzik bliznowcowy (acne keloidea) - towarzyszy trądzikowi ropowiczemu lub skupionemu. Zmiany zapalne ustępują z pozostawieniem blizn lub bliznowców,
• trądzik piorunujący (acne fulminans) - zmiany jak w trądziku ropowiczym lub skupionym z towarzyszącymi objawami ogólnymi pod postacią gorączki, bólów stawowo-mięśniowych, rozbicia i ogólnego osłabienia.

Odmiany trądziku pochodzenia zewnętrznego

• trądzik zawodowy - wywołany przez chlor, oleje, dziegcie,
• trądzik polekowy – wywołany przez leki steroidowe, witaminę B12, jod, barbiturany,
• trądzik kosmetyczny - wywołany przez pudry, róże - występuje u kobiet głównie na policzkach,
• trądzik niemowlęcy.

Na szczególną uwagę zasługuje trądzik samouszkadzający, występujący u młodych, chwiejnych emocjonalnie kobiet, w wyniku mechanicznego usuwania wykwitów trądzikowych.